Sabrın ve sanatın eseri; Sivas Halısı | Sivas.im : Sivas Gezi Rehberi


Sivas Rose Garden Kır Düğün Salonu

Mis Döner neden kapandı?

Sivas Düğün Fotoğrafçısı açıldı

Sivas Termal Fiyatları

Sabrın ve sanatın eseri; Sivas Halısı

Genel 25 Eylül 2012
621 views

Sivas’ın gizli kalmış en önemli kültürel değerlerinden biri olan halıcılık ilgi bekliyor. Dünya üzerinde en güzel el dokuması halıların bulunduğu Sivas, 12.yüzyıldan buyana gelen bu geleneğinin tanıtımını da yeteri kadar yapamıyor.
Gerek kullanılan boyalar, nakışlar ve ilmek sayısı ile dünyada eşine az rastlanır bir el sanatı olan Sivas Halısı’nın tanıtımı yıllardır yeteri kadar yapılamıyor.
Teknolojinin ilerlemesi ile birlikte Sivas’ta halı dokumacılığı da giderek azalınca, dünyaya mal olan bu el sanatı sadece birkaç küçük atölyede ayakta kalma savaşı veriyor.


Türkiye halıcılığında olduğu kadar dünya halı sanayinde de seçkin bir yeri bulunan Sivas halıları Selçuklu devrinden (12.yy) beri süregelen bir geleneğin ve özgün bir çalışmanın ürünü olarak göze çarpıyor.
Sivas halılarının en belirgin özellikleri kullanılan ipliğin inceliği, iç boyamaların orijinalliği, dokumadaki ustalık, ilmek sayısının fazlalığı ve üzerindeki motif, desen ve renk uyumunun ahengidir. Halılarda en az 12 çeşit olmak üzere 20-25`e varan renk çeşidi kullanılmaktadır. Sivas çevresinde Divriği, Gürün, Kangal, Şarkışla ve Zara`da dokunan halılar Türk düğümü sistemidir. Günümüzde Sivas halıları denildiğinde tek düğüm sistemiyle yapılan, yuvarlak hatlı, madalyonlu ve küçük çiçek desenli halılar akla gelmektedir.
Bir desimetrede 3 bin 600 ilmek bulunması, çift düğümle yapılmasının ve her sıraya kirkit sıkıştırılması Sivas halılarının en büyük özellikleri arasında yer alıyor.
Doğu Türkistan’ın eski şehirlerinde araştırma yapan Sir Aurel Stein ve Le Coq’un Turfan kazılarında buldukları halı parçaları, düğümlü halı tekniğinin uzun geçmişinden kalan belgelerdir.
Sivas, Büyük Selçuklu, Anadolu Selçukluları, devrinde en önemli kentlerden biri olmuş, hatta zaman zaman Selçuklu Sultanlarının da ikamet ettiği hatta mezarlarını gömdürdükleri bir şehir olmuştur. Danişmentlere, Kadı Burhaneddin devletlerine de başkentlik yapan Sivas’ta Türklere has bir sanat olan halıcılığın gelişmesi ve şöhret bulması kaçınılmaz olmuştur.
1271’de Marko Polo Kayseri ve Sivas’ı ziyaret etmiş “en ince ve en zevkli halıların dokunduğu yerlerin başında Konya, Kayseri ve Sivas gelir” demiştir. Ayrıca İbni Batuta seyahatnamesinde Sivas halılarından bahsetmiştir. Ayrıca, Fransa’nın Lyon Müzesi’nde bulunan ve üzerindeki kitabeden 1219′da Alaaddin Keykubat için yapılmış olduğu anlaşılan halının Sivas’tan alındığı bilgileri yer almaktadır.


Geleneksel Sivas, halı, kilim, çorap, heybe, yolluk, seccade gibi dokumacılık ürünlerinde işte bu Selçuklu motifleri egemendir. Sivas dokumalarında ve halılarında Türk düğümü veya Gördes düğümü denilen ilk örneklerine Pazırık kurganlarında rastlanılmış olan kullanılan düğüm sistemi kullanılmaktadır. İran düğüm tekniğinde ise ilme, sadece bir çözgü telinin etrafından dolanır, ilmenin diğer ucu serbest kalır. Sivas’ta hem Türk düğümü denilen düğüm sistemi, hem de Acem düğümü sistemi de kullanılmaktadır. Günümüzde Sivas halısı diye adlandırılan ve geleneksel motiflerden arındırılmış İngiliz şirketlerinin teşviki ile üretilmiş halılarda kullanılan teknik kullanılmıştır. Fakat Sivas köylülerinin her iki düğüm sistemini de bildikleri anlaşılmaktadır. Sivas’ta İran tipi tek düğüm (Sine) sistemiyle dokunan halılarının 19. yüzyılın sonlarına doğru İngiliz Tüccarlarının isteği doğrultusunda dokunmaya başladığı ortaya çıkmaktadır.
Sivas halılarının özellikleri tamamen yünden yapılmış olması, sık dokulu, ince havlı, ilmek sayısının fazlalığı ve üzerindeki motif, desen ve renk uyumunun ahengidir. Halının sık dokumasını sağlayan husus çözgü ya da eriş denen yün argaçlara dokunan iplikler tek düğümlü olmasından kaynaklanır. Halının sık dokulu olması için kirkitle oldukça sert vurulur. Bu arada esnekliği sağlamak için ilmikler iki tarandıktan sonra özel ayarlı makaslarla kesilerek hav yüksekliği ayarlanır. “Eriş” denilen çözgü ipliği çok bükümlü ve incedir. Bu yüzden halılarda düğüm sayısı oldukça yüksektir. Selçuklu halılarındaki geometrik bir düzenle yerleştirilmiş motiflerin oluşturduğu kompozisyonlar, geliştirilmiş biçimleriyle günümüz Sivas halılarında da görülmektedir. “Çeşmi bülbül, çamurlu, kuçlu, lalezar, yılanlı” bunlar arasındadır.
Desenlerin kimileri kent adları, kimileri de sayılarla anılır. Sivas halılarının bir başka özelliği de zıt renklerden özenle kaçınılmasıdır. Halılarda en az 12 renk görülür. Başlangıçta çok mat olan bu renkler kullanıldıkça canlılık kazanır. Lacivert, al ve tonları yaygındır.
Sivas’ta halıcılığın yaşatılması için kurulan Mülkiyeti İl Özel İdare’ye ait olan ve Akdeğirmen Mahallesi’nde bulunan Halıcılık Okulu şu anda atıl durumdadır.
Kırsal kesimde halıcılık geleneği, ekonomik ve çağdaş faktörlerden dolayı hemen hemen tükenmek üzeredir.

En çok bunlar arandı

Yorumlar

Henüz hiç yorum yapılmamış.

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

İlginizi Çekebilir
Sıcak Çermik 2017 yılı fiyatları

Sıcak Çermik 2017 yılı fiyatları

08 Ocak 2017
17.409 views
Kangal Balıklı Kaplıca 2017 Fiyatları

Kangal Balıklı Kaplıca 2017 Fiyatları

02 Ocak 2017
14.095 views
Sivas Sıcak Çermik Kaplıcaları

Sivas Sıcak Çermik Kaplıcaları

07 Haziran 2016
8.483 views
2016 Sivas Taksi Ücretleri

2016 Sivas Taksi Ücretleri

06 Mayıs 2016
1.405 views
Gürün Gökpınar Gölü

Gürün Gökpınar Gölü

04 Mayıs 2016
1.806 views
Sivas Termal ve Yaşam Merkezi

Sivas Termal ve Yaşam Merkezi

20 Nisan 2016
3.932 views
2016 Sıcak Çermik Fiyatları

2016 Sıcak Çermik Fiyatları

17 Şubat 2016
25.659 views
Kangal Balıklı Kaplıca 2016 Fiyatları

Kangal Balıklı Kaplıca 2016 Fiyatları

17 Şubat 2016
13.553 views
Sivas’ta gezip görülecek 15 yer

Sivas’ta gezip görülecek 15 yer

28 Kasım 2015
15.580 views
Bunlar da var!
Kim Demiş Altıncı Şehir Diye?

Kim Demiş Altıncı Şehir Diye?

04 Ekim 2012
49 views
Aşık Veysel Müzesi

Aşık Veysel Müzesi

11 Haziran 2011
258 views
Bilici Termal Tesisleri Sivas

Bilici Termal Tesisleri Sivas

21 Temmuz 2012
128 views
Suşehri’nde gezilecek yerler

Suşehri’nde gezilecek yerler

21 Nisan 2011
5.424 views
Sivas Kongresi neden toplanmıştır?

Sivas Kongresi neden toplanmıştır?

28 Ağustos 2010
6.459 views
Sivas Termal Fiyatları

Sivas Termal Fiyatları

10 Şubat 2017
6.191 views
Eski Paşa Fabrikası

Eski Paşa Fabrikası

06 Eylül 2011
63 views
Sivas Merkez Haritası

Sivas Merkez Haritası

12 Eylül 2012
144 views
Kalkım Balıklı Kaplıca

Kalkım Balıklı Kaplıca

23 Temmuz 2013
489 views
Yandex.Metrica